شرح خدمت
رسیدگی به اختلاف فیمابین پیمانکاران مشاوران و کارفرمایان در امور ایمنی و حفاظت کارگاه ها:
این وظیفه قانونی بر عهده کارشناسان رسمی دادگستری رشته حوادث ناشی از کار است و در چارچوب مجوز رسمی آنها در سیستم قضایی و اداری کشور تعریف شده است. در مواردی که میان پیمانکاران، مشاوران اجرایی و کارفرمایان، تعارض یا شکایت پیرامون رعایت ایمنی و حفاظت فنی کارگاه پدید آید، تنها کارشناسی رسمی دادگستری دارای صلاحیت در این رشته می‌تواند به بررسی تخصصی موضوع بپردازد .
در عمل، کارشناسی رسمی دادگستری در این صلاحیت با استفاده از بازدیدهای میدانی، بررسی گزارش حادثه، تجزیه و تحلیل فنی و تطبیق با الزامات قانونی مانند آیین‌نامه حفاظت فنی کارگاه‌ها و مقررات بهداشت حرفه‌ای، به جمع‌آوری شواهد، استخراج علل و مستندسازی شرایط محیطی و ارزیابی رفتار فنی و مدیریتی می‌پردازد .
دامنه فعالیت و کاربردها
اتخاذ نظر رسمی در پرونده‌های قضایی و اجرایی درباره اختلافات منشأ یافته از نحوه اجرای مفاد قراردادها در بخش ایمنی و حفاظت فنی کارگاه‌ها.
پاسخ به ادعاهای بین پیمانکار و کارفرما که به صورت مستقیم در ارتباط با رعایت یا ترک الزام‌های ایمنی باشد، از جمله نصب تجهیزات حفاظتی، استفاده از دستورالعمل‌های HSE، یا فراهم‌سازی چارچوب مناسب ایمنی محیط کار .
ایفای نقش مرجع حل اختلاف در دعاوی بیمه و تأمین اجتماعی یا دعاوی حقوقی و کیفری در حوزه حادثه ناشی از کار بین پیمانکاران و کارفرمایان، با تشریح دقیق نقش هر ذی‌نفع از دید مقررات قانونی مانند ماده ۹۱ قانون کار و ماده ۹۵ آن قانون .
مسئولیت‌ها و ابزار کارشناسی
تهیه گزارش رسمی و تخصصی مبتنی بر استانداردهای HSE و مقررات کار و حفاظت در کارگاه‌ها، شامل تشخیص نقص‌های حفاظتی، خطاهای سیستم ایمنی، یا ضعف در ساماندهی فنی محل کار.
ارائه ادله فنی و توصیفی درباره نقض قوانین یا استانداردها از سوی هر طرف موضوع اختلاف؛ این گزارش‌ها در محاکم قضایی، ادارات کار، بیمه و تأمین اجتماعی مورد استناد قرار می‌گیرند .
تعیین حدود وظایف و مسئولیت‌ها در قراردادها یا چارچوب پیمان، با استناد به مقررات قرارداد و ضوابط بهداشتی و ایمنی موضوعی.
کاربرد در شرایط واقعی
در مواجهه با حوادثی مثل سقوط اشیاء، قطع عضو، آتش‌سوزی، برق‌گرفتگی یا سایر خطرات فنی در کارگاه‌ها، اگر اختلافی بین پیمانکار، مشاور و کارفرما درباره علت حادثه یا سهم مسوولیت مطرح شود، کارشناسی رسمی دادگستری مرتبط با رشته حوادث ناشی از کار، اقدامات زیر را انجام می‌دهد:
بازدید دقیق از محل وقوع حادثه، با تعیین موقعیت مکانی، تجهیزات ایمنی و روند انجام کار، تحلیل میدانی حادثه را انجام می‌دهد .
بررسی الزامات قراردادی و رعایت استانداردهای مرتبط با مسئولیت ایمنی و مقررات HSE (زیرا بسیاری از قراردادها بندهای ایمنی دارند یا مسئول HSE نامشخص درج شده است)
ارائه نظر درباره این‌که آیا نقصان از پیمانکار، مشاور یا کارفرما بوده یا خیر، با استناد به مدارک عینی و تحلیلی، که در نهایت منجر به تصمیم قضایی یا تصمیم سازمانی می‌شود .
ارزش حقوقی و اجتماعی
این صلاحیت دارای اهمیت بالایی در ارائه راهکارهای کارشناسانه مورد پذیرش محاکم، اداره کار و نهادهای بیمه‌ای است. تصمیمات رایج قضایی، مبنای خود را بر گزارش مستند و منسجم کارشناسی رسمی دادگستری این حوزه قرار می‌دهند و اختلافات پیمانکاران، مشاوران و کارفرمایان حول معیارهای ایمنی را در قالب قانونی تحلیل و حل می‌نمایند .
در کل، این صلاحیت نقش کلیدی در تضمین اجرای اصول حفاظت فنی در کارگاه‌ها و حقیقت‌یابی در فرآیندهای اختلافی مرتبط با حوادث ناشی از کار ایفا می‌نماید.